دانشنامهمفاهیم پایه

دیفای (DeFi) چیست ؟

به برنامه‌های مالی در حوزه بلاک‌چین و ارز دیجیتال که با هدف حذف واسطه‌های مالی ایجاد شده است، امورمالی غیر متمرکز یا دیفای (DeFi) گفته می‌شود. دیفای از تکنولوژی به‌کار رفته در بلاک‌چین بیت‌کوین الهام گرفته ‌است.

 پلتفرم دیفای، امکان نگهداری از پیشینه تراکنش‌ها را فراهم می کند. بدین معنی که هیچ نهاد مرکزی قادر به کنترل منابع نیست. این امر از آن‌لحاظ حائز اهمیت است که نیروی انسانی و سیستم متمرکز آن‌به عنوان ‌عامل محدودیت‌زا در تراکنش‌ها و سرعت انتقال عمل می‌کند.

دیفای به دلیل استفاده از فناوری بلاک‌چین باعث منحصر به فرد شدن این پلتفرم شده است. در عملکرد آن، سیستم انتقال پول به روش ساده، به یک سیستم مالی غیرمتمرکز پیچیده تبدیل شده است.

0de3af11 525a 47c3 bb1c 63607ee4cc15139912092103033876681 e1632851585153 - دیفای (DeFi) چیست ؟

دیفای (DeFi)، حوزه امور مالی غیرمتمرکز

ارزهای دیجیتال به عنوان یک پول و دارایی مجازی فارغ از مکان آن‌ها، در همه نقاط جهان در دسترس هستند. امور مالی غیرمتمرکز یا دیفای دراین گام پیش‌رو بوده و برای ارائه خدمات مالی خود در سرتاسر جهان پیش‌قدم شده است. خدماتی از قبیل پس‌انداز، وام، ترید، بیمه و یا هرچیزی که‌به دنیای‌مالی مربوط می‌شود تنها با یک تلفن‌هوشمند در این بستر امکان‌پذیر خواهد بود.

از زمان‌پیدایش بانک‌ها و گسترش نفوذ آنها درتمامی حوزه‌های اقتصادی، این نهادهای مالی توانستند بسیاری از امور مالی کلان را به‌دست بگیرند. برای مثال اگر اقدام به دریافت وام کنید و یا اینکه خرید و فروشی انجام دهید و یا بخواهید اقساط و مالیات بپردازید مجبور هستید به بانک‌ها و نهادهای متمرکز مراجعه نمایید. یا به عبارت دیگر شما ملزم به اعتماد یک طرفه به بانک‌ها و نهادها هستید.

اما داده‌های برگرفته شده از گذشته نشان داده است که تمرکز همیشه عاملی بر فساد بوده است. حوزه امورمالی غیرمتمرکز با بهره‌گیری از بلاک‌چین درصدد است فساد، خطاهای عمدی و نیاز به‌تمرکز را برای همیشه برطرف نماید.

دیفای را می‌توان به عنوان جنبشی نوظهور قلمداد کرد. پلتفرمی که خدمات مالی شفاف، بی‌نیاز به مجوز و متن باز ارائه می‌دهد. با قابلیت دسترسی همگانی، به طوریکه کاربران می‌توانند بر دارایی خود کنترل کاملی داشته باشند.

اکثر برنامه‌های کاربردی که خود را دیفای می‌نامند بر روی اتریوم، دومین پلتفرم ارزهای رمزنگاری ساخته شده است. از این جهت خود را از شبکه بلاک‌چین بیت‌کوین متمایز می‌کند.

محبوب‌ترین برنامه‌های دیفای

مبادلات غیرمتمرکز (DEXs):

مبادلات آنلاین که به کاربران کمک می‌کند تا بسیاری از ارزها را با یکدیگر مبادله کنند. برای مثال قابلیت مبادله دلار با بیت کوین و یا اتر با DEX را فراهم می‌سازد.

 DAI:

نمونه دیگر می توان به DAI اشاره کرد. یک رمز ارز با ارزش ثابت که قیمت آن برابر با یک دلار آمریکا است. این ارز دیجیتال در بلاک‌چین اتریوم و بر روی پلتفرم میکردائو ساخته شده است. با استفاده از آن کاربران می توانند بدون استفاده از پول ارزهای رمزنگاری شده خود را مبادله کنند.

استیبل‌کوین‌ها:

استیبل‌کوین به ارزهای دیجیتالی گفته می‌شود که ارزش آنها دارای پشتوانه کالایی مانند طلا و یا پول فیات مانند دلار، یورو و … است. قیمت این نوع ارزها همیشه ثابت است.

بسترهای مختص وام دهی:

این نوع بسترها از قراردادهای هوشمند به جای واسطه‌هایی مانند بانک‌ها استفاده می‌کنند. هر فرد با اتکا به یک قرارداد هوشمند توکن‌هایی را که قصد دارد وام دهد به پلتفرم ارسال می کند و سود آن را به وسیله توکن بومی خود پلتفرم دریافت می‌نماید.

رپد بیت‌کوین (WBTC):

روشی برای ارسال بیت‌کوین به شبکه اتریوم است تا بتوان از بیت‌کوین به طور مستقیم در سیستم دیفای اتریوم استفاده کرد. در واقع رپد بیت‌کوین یک توکن اتریومی با پشتوانه بیت‌کوین است. بدین معنی که در صورتی که هر توکن رپد بیت‌کوین وارد بازار مبادلات و معاملات شبکه اتریوم می‌شود، به ازای آن یک بیت کوین به عنوان پشتوانه برای آن ذخیره شده است.

رپد بیت‌کوین که یک توکن ERC-20 است برای افزایش میزان نقدشوندگی دیفای بسیارحائز اهمیت است. براساس این ایده امکان وصل بیت کوین به شبکه اتریوم فراهم شده‌است.

decentralized finance defi - دیفای (DeFi) چیست ؟

برنامه‎‌های دیفای کجا به اجرا در می آیند؟

قرار داد هوشمند به عنوان هسته اصلی حوزه امور مالی غیرمتمرکز است. بنابراین بلاک‌چین‌هایی که میزبان قرار داد هوشمند هستند به عنوان میزبان برنامه‌های نیز دیفای شناخته می‌شوند.

در این نوع برنامه‌ها، کدهای نوشته شده زمینه ساز اجرای قرار دادهای هوشمند هستند و قانون در بستر این کدها جای گرفته است.

قراردادهای هوشمند با اتکا به بلاک‌چین ضمانت اجرایی به خود می‌گیرند. شرایط و نحوه اجرای قرارداد هوشمند در کدهای آنها جای گرفته است. بنابراین پس از ثبت قرارداد بر روی شبکه بلاک چین هیچ کس نمی‌تواند مانع از اجرای آن شود.

بهره‌گیری از قرار داد هوشمند در عین حال که سریع و آسان است. ریسک بسیار کم‌تری برای طرفین قرارداد دارد.

با این حال این نوع قرار دادها دارای نواقصی نیز هست برای مثال در اجرای قرارداد هوشمند هیچ‌گونه توافقی در اجرا وجود ندارد. یا اینکه وجود باگ یا کدهای مخرب باعث ایجاد خطرات امنیتی در مرحله اجرا می‌شوند.

در حال حاضر پلتفرم اتریوم بیش از 70 درصد از پروژه های دیفای را پشتیبانی می کند. به غیر از اتریوم شبکه کاردانو، ایاس، تزوس، الگورند و دهها بلاک‌چین دیگر قابلیت پشتیبانی از حوزه امور مالی غیرمتمرکز را دارند.

چالش‌های پیش روی دیفای

سرعت:

در حال حاضر سرعت بلاک‌چین بسیار پایین تر از رقبای سنتی متمرکز خود است. این کندی شبکه بر روی برنامه های غیر متمرکز نیز تاثیر منفی می‌گذارد. به عنوان نمونه پلتفرم اتریوم که میزبانی بخش اعظمی از پروژه های دیفای را برعهده دارد تنها 14 تراکنش در ثانیه پردازش می‌کند. اما با این حال با انجام فرایند مقیاس پذیری سعی دارد بخشی از این مشکلات را حل نماید.

پیچیدگی در حوزه تجربه کاربری :

استفاده از پروژه دیفای برای آن دسته از کاربرانی که به این حوزه پیوسته‌اند کار پیچیده‌ای است و برنامه‌های اجرایی دیفای دارای تجربه کابری مناسبی نیستند. پیچیدگی در حوزه تجربه کاربری باعث شده‌است که برخی از کاربران تازه کار در ابتدای مسیر، کار با این سیستم را رها کنند.

هر گونه خطا ممکن است به بهای از دست دادن کل دارایی تمام شود :

پروژهای مربوط به دیفای واسطه‌های مالی را از بین می برد. در این حالت تمام مسئولیت به عهده خود کاربر خواهد بود. برای مثال، هویت شما در بلاک چین به صورت یک رشته متنی است که به عنوان کلید خصوصی شناخته می‌شود. اگر این رشته متنی را به هر دلیلی از دست بدهید مالکیت موجودی در کیف پولتان را برای همیشه از دست خواهید داد.

همچنین هر گونه تراکنشی برگشت‌ناپذیر است:

اگر دارایی کیف‌پولتان را به آدرس اشتباه واریز نمایید امکان بازگشت آن دیگر غیرممکن خواهدبود. بنابراین کاربران در هنگام استفاده از دیفای باید تمرکز حواس لازم را داشته باشند.

در حالت کلی پروژه‌های دیفای بسیار گسترده هستند. از اهداف آن می‌توان به حذف واسطه‌های مالی اشاره کرد. از طریق حمایت از این حوزه می توان سیستم مالی آزادتری داشته و امکان فساد، سانسور و تبعیض علیه کاربران را به کلی از بین برد.

DeFi - دیفای (DeFi) چیست ؟

آیا سرمایه‌گذاری در دیفای امن هست؟

علاقه‌مندان حوزه بازار مالی غیرمتمرکز براین باور هستند که آینده جهان مالی در پروژه های دیفای تعریف شده است. اما در حال حاضر سرمایه‌گذاری در این حوزه ریسک بسیار بالایی دارد.

به عنوان مثال برخی از پروژه‌های دیفای همانند YAM meme Coin از بین رفته‌اند و تنها در عرض 35 دقیقه از سرمایه‌ی 60 میلیون دلاری صرف شده در آن چیزی باقی نمانده است.

علاوه براین، وقوع مشکلات مربوط به حوزه دیفای همچنان بسیار رایج است. قرار دادهوشمند زمانی که به مرحله اجرا در می آید هیچ نو تغییری در آن نمی توان انجام داد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا